يک قطره دريا
دو چيز طيره عقل است



حتما اين بيت سعدي را شنيده‌ايد که: «دو چيز طيره عقل است: دم فرو بستن/ به وقت گفتن و گفتن به وقت خاموشي»؛ يکي از توانايي‌هايي که خداوند به انسان داده توانايي قضاوت کردن است، يعني هر انساني مي‌تواند ارزيابي کند چرا، چگونه، کجا و چه‌طور رفتاري را انجام بدهد و يا ممنوعيتي براي آن در نظر بگيرد. مهارت‌هايي که افراد دارند نيز با توجه به اين قدرت و توانايي، کاربرد پيدا مي‌کنند. يکي از اين مهارت‌ها سکوت کردن است، اينکه شما کي سکوت کنيد و کي تصميم بگيريد حرف بزنيد بسيار مهم است. سکوت کردن هميشه مثبت و مفيد نيست. سکوت نکردن و حرف زدن هم همين‌طور. اين ما هستيم که بايد ياد بگيريم و بسنجيم کجا بايد سکوت کرد و شنونده‌اي فعال بود و برعکس کجا نبايد سکوت کنيم. اگر سکوت شما در جاي نامناسبي واقع شود، مي‌تواند به روابط بين فردي و حتي عاطفي‌تان صدمه بزند. مثلا وقتي فرزند شما مطلع مي‌شود که در کنکور قبول نشده يا موقعي که همسرتان دچار دردسري در محيط کار مي‌شود و پر از اندوه به خانه مي‌آيد، بيشتر از همه چيز نياز دارد حرف‌هايش را بشنويد. سکوت خوب و مناسب شما در اينجا، شنونده‌اي فعال از شما مي‌سازد که مجال صحبت کردن به همسر و فرزندتان مي‌دهد و آنها با گفتن و گفتن تخليه هيجاني مي‌شوند. اما اگر قرار باشد هميشه شنونده باشيد و سکوت خود را در مواقع به جا و لازم نشکنيد، به جاي بهره‌مندي از فايده سکوت فعال، هم به خودتان و هم اطرافيان صدمه مي‌رسانيد. گاهي لازم است سکوت را بشکنيد و «نه» بگوييد. بايد حرف بزنيد و بگوييد اين موقعيت خاص از نظر شما ناپسند است وگرنه با دفاع نکردن از حق خود و سکوت نابه جا به مرور به سلامت جسم و روان خود صدمه مي‌زنيد. دانش‌آموزي که ابراز وجود متناسب ندارد و به دليل اعتماد به نفس پايين در کلاس درس همواره سکوت مي‌کند، اين پيام را به معلم مي‌دهد که من هيچ‌چيز بلد نيستم و حرفي ندارم که بگويم! بنابراين موقعيت خود را با اين سکوت بد و بي‌جا به خطر مي‌اندازد. پس سکوت کردن هم خوب و بد دارد و بايد ياد بگيريم کجا و چه‌طور از آن استفاده کنيم و اگر اين مهارت پرفايده را بلد نيستيم، ياد بگيريم.